+7 778 325 44 44

Берешектер мен банктер

Нотариустың атқарушылық жазбасы: бұл не және оны қалай жоюға болады

Нотариустың атқарушылық жазбасы — бұл нотариустың сотсыз берешекті өндіріп алу туралы өкімі, оның негізінде сот орындаушысы ақшаны есептен шығарады немесе мүлікті тәркілейді. Оның несие бойынша қашан шығарылатынын, тізілімде қалай тексеруге болатынын және қандай қарсылықтар жоюға негіз болатынын талдаймыз.

Кредиттік шарт бойынша нотариустың атқарушылық жазбасы

Мұндай құжаттың бар екенін борышкер кенеттен біледі: шоттан ақша алынады, сот орындаушысынан хабарлама келеді немесе мүлікке тыйым салынғаны анықталады. Бұған дейін адам банкпен немесе кредитормен дау әлі шешілмеді деп ойлаған, кейде тіпті талап та алмаған. Осыдан бастап бірінші сұрақ туындайды — бұл қандай құжат және ол бойынша сотсыз негізде өндіріп алынады.

Төменде — нотариустың орындау жазбасы қалай құрылған, оны кредит бойынша қандай жағдайларда жасайды және өндіріп алушының өтінішінде не болуы керек. Бөлек — жазбаның өзі қалай көрінеді, оны тізілімде қайдан тексеруге болады, сот орындаушысы қалай әрекет етеді және қандай қарсылықтар оны жоюға әкеледі. Соңында — жазба жойылғаннан кейін не істеу керек.

Нотариустың атқарушылық жазбасы: қарапайым тілмен айтқанда

Бұл — нотариустың борышкерден ақшаны сотқа жүгінбей өндіріп алу туралы өкімі. Нотариус даусыз берешекті растайтын құжаттарды тексереді және оны құжаттың өзіне немесе жеке параққа жазба жасау арқылы куәландырады. Бұл жол борыш анық және дауланбайтын жағдайда жұмыс істейді — және өндіріп алушыға талап арыз жүргізусіз мәжбүрлеп өндіріп алуға мүмкіндік береді.

«Нотариат туралы» ҚР Заңы жазба жүргізуге жол берілетін құжаттарды санамалайды: ақша төлеу міндеттемесі бар нотариаттық куәландырылған мәмілелер, банктік қарыз және микрокредит шарттары, кепіл, алимент өндіру және тікелей аталған басқа да негіздер. Жазба сотты алмастырмайды және жаңа міндеттеме туғызбайды — ол бар құжатқа атқарушылық құжат күшін береді. Ол жасалғаннан кейін өндіріп алушы құжатты сот орындаушысына ұсынады, ал ол мәжбүрлеп өндіріп алуды бастайды.

Борышкерге не ескеру керек:

  • Даусыздық: нотариус берешекті тек заңда тікелей аталған құжат бойынша куәландырады;
  • Соттан тыс тәртіп: өндіріп алу сотсыз, нотариус жазбасы бар құжат бойынша жүргізіледі;
  • Құқықтық сипаты: бұл сот шешімі де, борышкердің берешекті мойындауы да емес;
  • Тексеру шектері: нотариус мерзімінің өту себептері мен өсімақы мөлшері туралы дауды қарастырмайды;
  • Қорғау: даулы жазбаны борышкер нотариусқа қарсылық білдіру арқылы жояды, ал бас тартылған жағдайда — сот арқылы;
  • Орындау: құжат мәжбүрлеп өндіріп алу үшін сот орындаушысына ұсынылады.

Мұндай соттан тыс құжат қашан қолданылатынын, ал қашан дауды сотта шешуге тура келетінін түсінуге негіздер мен рәсімді талдау көмектеседі: нотариустың атқарушылық жазбасы — даусыз талаптарға арналған құрал, ал оны қолдану шегін заң айқындайды.

Нотариат туралы заң және атқарушылық жазба жасау

Бұл құралды Қазақстан Республикасының «Нотариат туралы» заңы реттейді: ол нотариалдық әрекеттердің тізбесін, оларды жасау тәртібін және атқарушылық күш туындайтын құжаттарға қойылатын талаптарды айқындайды. Норма даусыз талапты сотқа жүгінбей мәжбүрлеп өндіріп алу мүмкіндігімен байланыстырады.

Атқарушылық жазба жасау кредитордың талабы құжаттармен расталған, борышкер дауласпайтын және қосымша мән-жайларды тексеруді талап етпейтін жағдайда мүмкін болады. Нотариус құжаттар топтамасын зерделеп, берешектің бар екеніне және құқық туралы даудың жоқтығына көз жеткізеді. Егер дау байқалса, әрекет жасалмайды, ал өтініш берушіге сот тәртібі түсіндіріледі.

Бұл іс жүзінде не береді? Тексеру тараптардың түсініктемелері бойынша емес, құжаттар бойынша жүргізіледі: борышкердің жазба берілгеннен кейін мәлімдеген қарсылықтары рәсімнің өзіне әсер етпейді — олар бөлек қаралады. Сондықтан борышкерге берешекпен келіспеушілігі болса, ол туралы нотариусқа алдын ала жазбаша хабарлаған пайдалы.

Борышкер несие бойынша нотариустың атқарушылық жазбасын қашан алады

Борышкер өндіріп алу туралы нотариус жазба жасағаннан кейін ғана біледі: шақыру болмады, сот болмады, ал сот орындаушысында іс жүргізу қазірдің өзінде жүріп жатыр. Негізді заң береді: банктік заем шарты даусыз тәртіппен өндіріп алу жүргізілетін құжаттардың қатарында тікелей аталған, сондықтан несие шартының өзін нотариалды куәландыру талап етілмейді. Банк сотты айналып өтіп, нотариусқа тікелей баруға құқылы — күтпеген жерден болуының себебі осы.

Заң осындай тәртіппен өндіріп алу үшін негіздердің тұйық құрамын белгілейді: несие шарты, микрозаем шарты, заем шарты, кепілдік, кепіл немесе ақшаны қайтаруға байланысты өзге де мәміле. Басты шарт — құжат заңда аталған және даусыз берешекті растайды. Несие шарты бойынша нотариустың атқарушылық жазбасы борыштың өзінен туындамайды: тізімдегі құжат пен расталған талап қажет, әйтпесе даусыз тәртіп жоқ.

Осы тізімге не кіреді:

  • банктік заем шарты — ол даусыз өндіріп алу құжаттарының қатарында заңда тікелей аталған;
  • микрокредит беру туралы шарт — жазба бойынша өндіріп алудың типтік жағдайы;
  • соттан тыс өндіріп алу туралы шартты қамтитын заем және кепілдік шарттары;
  • ақша міндеттемесін қамтамасыз ету үшін жылжымалы мүлік кепілі туралы шарттар;
  • заңда тікелей аталған өзге де құжаттар, оның ішінде ақша төлеу міндеттемесі бар нотариалды куәландырылған мәмілелер.

Практикалық қорытынды: берешек сомасын ғана емес, сондай-ақ сіздің құжатыңыз осы тізімде бар-жоғын және берешектің даусыз расталғанын тексеріңіз — мөлшері немесе орындалуы туралы дау жазбаны оның негізінен айырады.

Қарсылық білдірмес бұрын несие шартының өзінде нені салыстыру керек

Қарсылық жазудан бұрын шартты өндіріп алушы қосқан құжаттармен салыстырыңыз: тараптар, нысан және соттан тыс тәртіп туралы шарт сәйкес пе. Егер банк заем шартына сілтеме жасаса, ал құжатта жазба бойынша өндіріп алу туралы шарт болмаса, талаптың даусыздығы күмән туғызады — бұл дәлелді келіспеушілік үшін негіз. Есептеуді бөлек тексеріңіз: сома неден құралды, онда борышкер даулайтын өсімақы мен комиссиялар бар ма. Шарт күні мен жазба күнін тізілімдегі жазбалармен салыстырыңыз — деректемелердегі алшақтықтар да борышкердің пайдасына жұмыс істейді.

Өз жинағыңызды алдын ала дайындаңыз:

  • Жазбаның көшірмесі: егер оны табыс етпесе, нотариустан сұратыңыз, — қарсылық мерзімі алынған күннен бастап есептеледі.
  • Қосымшалары бар шарт: төлем кестесі, қосымша келісімдер, соттан тыс өндіріп алу туралы шарттар.
  • Төлемдерді растау: борыштың бір бөлігін жабатын үзінді көшірмелер мен түбіртектер.
  • Кредитормен хат алмасу: талаптар, хабарламалар, шағымдарға жауаптар.

Типтік қате — есептеусіз және құжатсыз «сомамен келіспеймін» деген сөзбен шектелу: мұндай қарсылықты негіздеу қиын. Екінші қате — қарсылық мерзімі қысқа және жіберілген күн бойынша есептелетініне қарамастан, ақша есептен шығарылғанға дейін күту. Үшіншісі — нотариусқа қарсылықты борышты өндіріп алу туралы талап арызбен шатастыру: бұл — міндеттері әртүрлі, әртүрлі талаптар.

Нотариустың атқарушылық жазбасын беру тәртібі және өндіріп алушының өтініші

Нотариус атқарушылық жазбаны өндіріп алушының жазбаша өтініші бойынша жасайды. Өтініште өндіріп алушы мен борышкер туралы мәліметтер, талаптың мәні және оның туындау негізі көрсетіледі. Өтінішке талаптың даусыздығын растайтын құжаттар — шарт және берешек есебі қоса беріледі.

Өтініш құжаттардың түпнұсқаларымен немесе нотариат куәландырған көшірмелерімен беріледі. Нотариус талаптың заңда көзделген құжаттармен расталғанын және құқық туралы дау жоқтығын тексереді. Егер талап шартқа негізделсе, шарттың өзі және борышкердің міндеттемені ішінара орындағаны не оны орындамағаны туралы құжаттар ұсынылады. Даусыздықты растайтын құжаттарсыз жазба жасалмайды.

Өндіріп алушы өтінішке қоса беретін құжаттар жиынтығы:

  • ақшалай міндеттемені белгілейтін құжат;
  • талаптың даусыздығын растайтын құжаттар;
  • берешек есебі;
  • борышкерге хабарлама жіберілгенін растайтын құжаттар;
  • өтініш берушінің жеке басын куәландыратын құжат және оның өкілеттігі туралы құжаттар.

Борышкерге бұл тәртіпті екінші жағынан білу пайдалы: даусыздықты тексеру — кредитор мен жазба арасындағы жалғыз кедергі. Нотариусқа берілген құжаттарда құқық туралы дау болса немесе растаулар жеткіліксіз болса, борышкердің қарсылық білдіруіне негіз пайда болады — Bonafacto заңгерлері өндіріп алушының өтінішке қосқан құжаттарын зерделеуден бастайды.

Нотариустың атқарушылық жазбасы қалай көрінеді және онда не көрсетіледі

Нотариустың атқарушылық жазбасы — даусыз талап бойынша ақша өндіріп алу немесе мүлікті талап ету туралы өкім. Ол жеке парақ немесе шарттағы, көбінесе кредиттік шарттағы мөртаңба түрінде көрінеді. Нені даулау керектігін түсіну үшін әрбір деректеме оқылады.

Мәтінде өндіріп алушы мен борышкер олардың деректерімен, өндіріп алу сомасы, борыштың пайда болу негізі және жазба жасалған күн көрсетіледі. Нотариустың қолтаңбасы, оның мөрі және тізілімде тіркелгені туралы белгі міндетті — тізілім бойынша жазбаның шын мәнінде бар-жоғы тексеріледі.

Өндіріп алушы кім екені бөлек қаралады. Нотариустың атқарушылық жазбасын МҚҰ қарыз шарттары бойынша ресімдейді — микроқаржы ұйымдары өндіріп алудың осы жолын пайдаланады. Бірақ жазба талап даусыз болған жағдайда ғана жасалады: сомаға немесе негізге күмән туындаса, қарсылық білдіруге негіз болады.

  • Тараптар: өндіріп алушы мен борышкердің сәйкестендіргіштерімен деректері
  • Борыш: өндіріп алу сомасы және оның пайда болу негізі
  • Күні: нотариустық әрекет жасалған күн
  • Куәландыру: нотариустың қолтаңбасы мен мөрі
  • Тізілім: жазбаның тіркеу нөмірі
  • Негіз құжат: шартқа немесе берешек туралы өзге құжатқа сілтеме

Борышкердің басты қатесі — ақшаны шегеріп тастағанша күту: атқарушылық жазбаға қарсылық қысқа мерзімде беріледі және істің сот орындаушысына жету-жетпеуі дәл осыған байланысты. Жанибек Мугадаров

Жанибек Мугадаров

Атқарушылық жазбалар тізілімі: нотариустың атқарушылық жазбасын қалай тексеруге болады

Жасалған нотариалдық әрекеттер туралы мәліметтер Бірыңғай нотариалдық ақпараттық жүйеде (БНАЖ) сақталады, операторы — Республикалық нотариалдық палата. Борышкердің тікелей қолжетімділігі жоқ: деректерді құжатты куәландырған нотариустан сұратады немесе атқарушылық іс жүргізу материалдарымен бірге сот орындаушысынан алады. Жазбаларды нотариус жазба жасау кезінде қалыптастырады және электрондық түрде сақтайды.

Сұрау үшін деректемелер қажет: нөмірі, күні және оны жасаған нотариустың деректері. Салыстыру құжаттың бар-жоғын, оның күші жойылмағанын және атқаруға ұсыну мерзімінің өтпегенін көрсетеді — бұл мерзім жазба жасалған күннен бастап есептеледі, сондықтан тізілімдегі және көшірмедегі күн сәйкес келуі тиіс. Тізілім даулау алдында мәліметтерді салыстыру үшін пайдаланылады.

Мәліметтерді сұратып, оларды өндіріп алушыдан немесе жеке сот орындаушысынан алынған құжат көшірмесімен салыстырыңыз. Жазбаны заңға сәйкестігіне де тексеру қажет: даусыздық, мерзімдер, борышкерді хабардар ету. Жазбаның көшірмесін борышкерге нотариус жібереді — егер ол табыс етілмесе, оны нотариустан сұратады.

Мына деректерді салыстырыңыз.

  • Нөмірі: құжат көшірмесімен сәйкес келе ме.
  • Жасалған күні: атқаруға ұсыну мерзімі осыдан бастап есептеледі.
  • Нотариус: құжатты куәландырған адамның ТАӘ және деректері.
  • Тараптар: өндіріп алушы мен борышкер — кредитормен бірдейлігі және тұлғаның толық деректері.
  • Негіздеме және нысан: нақты нені өндіріп алады және талап неге негізделген.
  • Мәртебесі: қолданыста ма әлде күші жойылды ма.

Тізілім мәліметтері анықтамалық сипатта болады; заңдық мәні бар болып нотариус берген жазба көшірмесі қалады.

Нотариустың атқарушылық жазбасы бойынша сот орындаушысында өндіріп алу

Мұндай жазба бойынша берешек сот арқылы емес, жеке сот орындаушысы арқылы, жекелеген жағдайларда — әділет органының аумақтық бөлімінің мемлекеттік сот орындаушысы арқылы өндіріп алынады. Жазбаның өзі ақшаны есептен шығармайды: ол кредиторға мәжбүрлеп орындау құқығын береді, ал өндіріп алу туралы өкімді нотариус талаптың даусыздығын растайтын түпнұсқа құжатқа жасайды.

Орындау тәртібі ҚР «Атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі туралы» Заңына бағынады. Кредитор орындаушыға жазба жазылған құжаттың түпнұсқасын не оның электрондық нысанын ұсынады, ал ол белгіленген мерзімде атқарушылық іс жүргізуді қозғау туралы қаулы шығарады. Борышкерге хабарлама жіберіледі, ал орындаушы шоттар, кірістер мен мүлік туралы мәліметтерді сұратуға, тыйым салуға және өндіріп алуды қолдануға құқылы.

Әрі қарай не болады — кезең-кезеңімен:

  • кредитордың атқарушылық жазба жазылған құжаттың түпнұсқасын сот орындаушысына ұсынуы
  • атқарушылық іс жүргізуді қозғау туралы қаулы шығару
  • борышкерді хабардар ету және ерікті түрде орындау үшін мерзім беру
  • шоттар, кірістер мен мүлік туралы мәліметтерді сұрату, тыйым салу
  • шоттан ақшаны есептен шығару үшін қаулыны банкке жіберу
  • шоттағы қаражат жеткіліксіз болса, өзге мүлікке өндіріп алуды қолдану

Бұл кезеңде борышкер бақылаушы болып қалмайды: ол нотариусқа қарсылық білдіре алады, ал жазбаның өзі туралы дау сотта шешіледі. Bonafacto заңгерлері есептен шығаруды күтпей, жазбаның негізіне қандай құжаттар жатқанын және рәсімнің сақталғанын бірден тексеруге кеңес береді, — қарсылық білдірудің мәні бар-жоғы осыған байланысты.

Нотариустың атқарушылық жазбасына қарсылық: күшін жою негіздері

Борышкер жазбаны жасаған нотариусқа оны күшін жою туралы жазбаша өтініш жіберуге құқылы. Қарсылық жазба көшірмесін алған күннен бастап он жұмыс күні ішінде жіберіледі және мерзім келіп түскен күнімен емес, жіберілген күнімен сақталған болып есептеледі (ҚР «Нотариат туралы» Заңының 92-6-бабы). Қарсылықты мерзімінде алған нотариус жазбаны күшін жою туралы қаулыны ол келіп түскен күннен бастап үш жұмыс күнінен кешіктірмей шығарады (92-8-бап).

Нотариустың атқарушылық жазбасын күшін жою талаптың даусыздығы жоғалған кезде мүмкін болады: нотариус оны тек берешек туралы құжаттар бойынша жасайды және құқық туралы дауды шешпейді. Борыш мөлшерімен, оның болуымен дәлелді түрде келіспеу немесе қарсы талап талаптың даусыздығын жояды және жазба күшінде қала алмайды. Bonafacto заңгерлері қарсылыққа дауды растайтын құжаттарды: хат алмасуды, төлем құжаттарын, қарсы есеп айырысуларды қоса беруді ұсынады.

  • құқық туралы дау: борышкер борыш фактісін, оның мөлшерін немесе қарсы талапты даулайды
  • даусыздықтың болмауы: құжаттар берешекті бірмәнді растамайды
  • үш жылдың өтуі: талап қою құқығы туындаған күннен бастап — мұндай талап бойынша жазба жасалмайды (ҚР «Нотариат туралы» Заңының 92-2-бабы)
  • хабарлау нысанының сақталмауы: борышкер талап туралы және жасалған жазба туралы хабарланбаған
  • құжаттардың кемшіліктері: түпнұсқалардың орнына көшірмелер, қолтаңбаның болмауы, дұрыс емес есептеу

Борышкердің атқарушылық жазбаға қарсылық білдіру кезіндегі типтік қателері

Ең қымбат қате — әрекетсіздік: нотариусқа белгіленген мерзімде қарсылық берудің орнына ақшаның шоттан шегерілуін күту. Қарсылық білдірілмейінше, жазба күшінде қалады және сот орындаушысына беріледі. Мұндай жағдайда шегеру — дүрбелеңге негіз емес, қарсылық білдіру сәтінің өтіп кеткенінің белгісі.

Екінші қате — қарсылықты дұрыс емес нотариусқа адрестеу. Құжат жазбаны жасаған нотариусқа беріледі, кездейсоқ нотариаттық кеңсеге немесе өндіріп алушыға емес: басқа нотариуста қағаздың іске қатысы жоқ. Құжаттың көшірмесі бойынша оны кім куәландырғанын тексеріп, қарсылықты сол жерге жіберіңіз.

Үшінші қате — борышпен келіспеудің уәжді дәлелдерінің орнына эмоциялар. Қарсылықта нақты дәлелдер болуы керек: берешек мөлшерімен, өндіріп алу негізімен, талаптың даусыздығы фактісінің өзімен келіспеу. Дәлелсіз «мен келіспеймін» деген жалпы сөз тіркестері нотариусқа жазбаны жоюға негіз бермейді.

Төртінші — мерзімді өткізіп алу және жіберілгенін растайтын құжатты қоса бермеу. Егер мерзім қалпына келтірілсе, қарсылыққа мерзімді өткізудің дәлелді себептерінің дәлелдемелері мен өндіріп алушыға көшірменің жіберілгенін растайтын құжат қоса беріледі. Жіберілгенін растаусыз келіспеу туралы мүлдем мәлімдегеніңізді дәлелдеу қиын.

Бесінші қате — нотариусқа қарсылықты өндіріп алу туралы талап арызбен шатастыру. Бұл — міндеттері әртүрлі екі түрлі рәсім: қарсылық нотариусқа адрестеледі және жазбаның өзіне қатысты, ал талап арыз — сот қарайтын құқық туралы дау. Нотариустың атқарушылық жазбасын сотта даулау алдында сіздің жағдайыңызға қай жол қолданылатынын түсіну керек. Bonafacto-да жұмыс басталғанға дейін жазбаша смета жасалады, сондықтан клиент әрекеттердің көлемі мен құнын алдын ала көреді.

Қарсылықты қалай жинау керек: кезең-кезеңімен талдау

Қарсылық бойынша жұмыс мәтіннен емес, құжаттар қалтасынан басталады: жазбаның көшірмесі, кредиттік шарт немесе қарыз шарты, берешек есебі, кредитормен хат алмасу және хабарламалар. Қағаздарды жазбада аталған ретпен орналастырыңыз — осылайша қай буындардың жетіспейтіні бірден көрінеді. Егер жазбаның көшірмесі тапсырылмаса, оны әрекетті жасаған нотариустан сұратады.

  • Деректемелерді салыстыру: қарсылықтағы нөмір, күн және нотариус деректері құжатпен сөзбе-сөз сәйкес келуі керек — әйтпесе қағаз «ешқайда» кетеді.
  • Өз есебіңіз: соманың өз нұсқасын оның немеден құралғанын түсіндіре отырып қосыңыз — бұл дауды эмоциядан арифметикаға ауыстырады.
  • Хронология: төлемдер, хабарламалар және нотариусқа жүгіну күндерінің қысқа кестесі нотариусқа даусыздықтың қай жерде жоғалғанын көруге көмектеседі.
  • Жіберілгенін растау: түбіртекті және салымның тізімдемесін сақтаңыз — олар қарсылықтың жобада қалмай, мәлімделгенін дәлелдейді.

Бөлек, бір өтініште екі түрлі талапты араластырмағаныңызды тексеріңіз: жазбаны жою және борышты мәні бойынша қайта есептеу. Нотариус құқық туралы дауды шешпейді, сондықтан қайта есептеу туралы талап дербес өтініш ретінде емес, даусыздық туралы дәлел ретінде тұжырымдалады. Тағы бір нюанс: құжаттардың көшірмелерін алдын ала, екі жинақта дайындаған дұрыс — біреуі қабылдау белгісімен сізде қалады.

Нотариустың атқарушылық жазбасын сотта қалай даулауға болады

Егер нотариусқа қарсылық нәтиже бермесе, нотариустың атқарушылық жазбасына нотариус орналасқан жердегі сотқа ерекше іс жүргізу тәртібімен (ҚР АІЖК 45-тарауы) шағым жасауға болады. Талап жазбаны даулау ретінде тұжырымдалады, борышты өндіріп алу туралы талап арыз ретінде емес. Сот жазбаны жасаудың заңдылығын тексереді, ал міндеттеменің мөлшері мен негізділігін емес: егер құқық туралы дау туындаса, шағым қараусыз қалдырылып, талап арыз беру құқығы түсіндіріледі.

Сотқа жүгіну мерзімі — жазба туралы белгілі болған күннен бастап он күн (ҚР АІЖК 364-бабы); мерзімді өткізіп алу дәлелдейтін құжаттармен расталған дәлелді себеп бойынша қалпына келтіріледі. Қай жазбаның дауланып отырғаны, борышкер ол туралы қашан білгені және қандай бұзушылыққа жол берілгені көрсетіледі. Шағым жасау өндіріп алуды автоматты түрде тоқтатпайды — бұл жеке өтінішхат арқылы шешіледі. Практикалық салдары: өтінішхат қанағаттандырылмайынша, сот орындаушысы жұмысын жалғастырады, сондықтан оны шағымнан кейін емес, шағыммен бірге береді. Жазбаны жарамсыз деп тану атқарушылық іс жүргізуді тоқтатады.

Bonafacto заңгерлері құжаттарды жинауға және негіздемелерді сот рәсімді бұзушылықты көретіндей, ал борыш сомасы туралы дауды емес, солай тұжырымдауға көмектеседі.

Нотариустың атқарушы жазбасына қарсылық білдіру: нотариусқа қарсылық немесе сотқа шағым

Борышкер екі маршруттың бірін таңдайды: жазбаны жасаған нотариусқа қарсылық білдіру немесе сотқа шағым беру. Қарсылық сол нотариусқа жолданады — ол борышкердің дәйектері бойынша өзінің әрекетін тексереді. Шағым сотқа түседі, ол жасалған жазбаның заңдылығын бағалайды. Тексеру пәні ерекшеленеді: нотариус талаптың даусыздығын, мерзімдердің сақталуын және борышкерді хабардар етуді қарайды, сот — жазбаның тұтастай заңдылығын.

Қарсылық білдірудің екі маршруты
Параметр Нотариусқа қарсылық Сотқа шағым
Кім қарайды Жазбаны жасаған нотариус Сот
Жүгіну мерзімі Нотариустан нақтыланады Соттан нақтыланады
Тексеру пәні Даусыздық, мерзімдер, хабардар ету Жазбаның заңдылығы
Салдарлар Нотариус жазбаны жояды Жазба жарамсыз деп танылады

Тәртіп пен мерзімдерді нотариустан және соттан нақтылайды; заңдық мәні бар құжат нотариус берген жазбаның көшірмесі болып қалады.

Нотариустың атқарушы жазбасына қарсылық білдіру негіздерді бағалаудан басталады: талап даусыз болды ма, борышкерді хабардар ету тәртібі сақталды ма, ұсыну мерзімі өтіп кетпеді ме. Мерзім өткізілген жағдайда жүгіну келмеу немесе көшірмені уақтылы алмау себептері туралы құжаттармен расталады — олар қарсылыққа немесе шағымға қоса беріледі. Bonafacto-да кезеңнің құны жұмыс басталғанға дейін шартта белгіленеді, сондықтан әр маршрутқа жұмсалатын шығыстар алдын ала белгілі.

Атқарушылық жазба үшін нотариалдық тариф: ол неден құралады

Бұл тарифті өндіріп алушы — нотариусқа өтінішпен жүгінген кредитор төлейді. Борышкер оны өтемейді және бөлек төлемейді: ол үшін әрекетті жасауға жұмсалатын шығыстар туындамайды. Бұл — борышты өндіріп алу үшін сыйақы емес, нотариалдық әрекеттің өзі үшін төлем.

Төлемнің құқықтық табиғаты Қазақстан Республикасының «Нотариат туралы» Заңынан туындайды: нотариус өкілеттік шегінде әрекет етеді, ал тариф — әрекетті жасаудың шарты. Бұған дейін ол талаптың даусыздығын, заңда тікелей көзделген негіздің болуын және борышкерді хабардар ету тәртібінің сақталуын тексереді.

Сома неден құралады:

  • Әрекет үшін тариф: өндіріп алушы нотариусқа жүгінген кезде енгізеді.
  • Талапты тексеру: нотариус борыштың даусыздығын және заңды негізін бағалайды.
  • Борышкерді хабардар ету: жазба жасалғанға дейін сотқа дейінгі тәртіптің сақталуы.
  • Құжаттарды дайындау: нотариусқа қағаздарды тапсыруға байланысты шығыстар.

Жазбаның өзі борыш сомасына тең емес және айыппұлдық санкция ретінде әрекет етпейді — ол тек өндіріп алудың даусыздығын растайды. Тарифтің мөлшерін өтініш бергенге дейін нотариустан нақтылайды.

Нотариустың атқарушылық жазбасының күшін жою туралы шешім алынды: әрі қарай не істеу керек

Әрі қарай қолданылған шараларды алып тастау және ұстап қалынғанды қайтару қажет. Күшін жою құжаттың күшін жояды, бірақ шоттардағы тыйым салулар, тіркеу әрекеттеріне тыйымдар және есептен шығарулар өздігінен жойылмайды — олар жекелеген өтініштермен алынады. Нотариустың қаулысымен немесе сот актісімен сот орындаушысына шараларды алу туралы өтінішті куәландырылған көшірмелермен бірге беріңіз. Егер шаралар алынбаса, әрекеттерге ҚР атқарушылық заңнамасының тәртібімен шағым жасалады.

Ұстап қалынған сомалар өндіріп алушыда қалмайды: орындауды қайтару қолданылады — күші жойылған құжат бойынша өндіріп алынғанның барлығын қайтару. Сот орындаушысына қайтару туралы өтініш жасаңыз, бас тартқан жағдайда сот алдында орындауды қайтару туралы мәселе қойыңыз. Практикалық кеңес: төлем құжаттары мен кредитормен хат алмасуды сақтаңыз — олар қайтару үшін де, ықтимал талап арызға қарсылық үшін де қажет болады.

  • Күшін жою туралы құжат: нотариустың қаулысы немесе сот актісінің куәландырылған көшірмесі.
  • Шараларды алу: сот орындаушысына тыйым салулар мен шектеулер туралы өтініш.
  • Ақшаны қайтару: орындауды қайтару және ұстап қалынған сомаларды қайтару туралы өтініш.
  • Дәлелдемелер: кредитормен төлемдер мен хат алмасу.
  • Талап арыздан қорғау: өндіріп алушыға алдын ала дайындалған қарсылық.

Шаралар нотариустың қаулысы немесе атқарушылық жазбаның күшін жою туралы сот актісінің негізінде алынады.

Атқарушылық жазба: кезең → не болады → борышкер үшін маңызы
Кезең Не болады Борышкер үшін маңызы
Жазба жасау Нотариус даусыз берешекті растайтын құжаттарды тексереді және оны құжатқа немесе жеке параққа жазбамен куәландырады Өндіріп алу сотсыз жүргізіледі; борышкер бұл туралы жазба жасалғаннан кейін ғана біледі
Атқарушыға ұсыну Өндіріп алушы жазба қойылған құжаттың түпнұсқасын сот атқарушысына береді Ол атқарушылық іс жүргізуді қозғау туралы қаулы шығарады және борышкерді хабардар етеді
Мәжбүрлеп өндіріп алу Атқарушы шоттар, кірістер және мүлік туралы мәліметтерді сұратады, тыйым салады, қаулыны банкке жібереді Ақша шоттан есептен шығарылады, қаражат жетпесе, өндіріп алу басқа мүлікке қаратылады
Нотариусқа қарсылық білдіру Борышкер жазбаны жойдыру туралы жазбаны жасаған нотариусқа жазбаша өтініш береді Талаптың даусыздығы жоғалған жағдайда нотариус жазбаны жою туралы қаулы шығарады
Сотқа шағымдану Егер қарсылық нәтиже бермесе — жазбаны ерекше іс жүргізу тәртібімен даулау Сот жазбаны жасаудың заңдылығын тексереді; құқық туралы дау болған жағдайда шағым қараусыз қалдырылады
Жоюдан кейін Тыйым салулар мен шектеулерді алу, орындауды кері бұру Шаралар жекелеген өтініштермен алынады, ұсталған сомалар қайтарылады

Борышкер не істеуі керек: қысқаша чек-парақ

Құжаттың көшірмесінен бастаңыз: нөмірін, күнін, нотариус пен өндіріп алушының деректерін сізге табыс етілген немесе жіберілген құжатпен салыстырыңыз. Көшірме сізге қашан келгенін тіркеп қойыңыз — қарсылық беруге қанша уақыт қалғаны соған байланысты.

Қарсылық беру мерзіміне үлгеріп, оны нотариусқа жазбаша түрде, табыс етілгенін растайтын құжатпен бірге беріңіз. Егер нотариус бас тартса немесе жауап болмаса, келесі қадам — сотқа шағым; оған жазбаның көшірмесін, хат-хабарларды және міндеттеме бойынша құжаттарды қоса беріңіз.

Күші жойылғаннан кейін өндіріп алу шеңберінде қолданылған шараларды алып тастаңыз және ұсталып қалғанды қайтарыңыз. Барлық төлем құжаттарын сақтаңыз — олар қайтару үшін қажет болады.

  • Жазбаның көшірмесін және оның деректемелерін тексеру.
  • Көшірмені алу күнін тіркеу.
  • Қарсылық беру мерзіміне үлгеру.
  • Бас тартылған жағдайда — сотқа жүгіну.
  • Күші жойылғаннан кейін — шараларды алып тастау және ұсталып қалғанды қайтару.

Тақырып бойынша қызметтер

Борыштар жөніндегі заңгер Банк істері жөніндегі заңгер Қаржы заңгері

FAQ

Сұрақтар мен жауаптар

Сұрағыңызды таппадыңыз ба? Тікелей қойыңыз — WhatsApp арқылы жауап береміз.

Сұрақ қою
Нотариустың атқарушылық жазбасы қарапайым сөзбен айтқанда не?

Бұл нотариустың борышкерден сотқа жүгінбей-ақ ақша өндіріп алу туралы өкімі. Нотариус даусыз берешекті растайтын құжаттарды тексереді және оны құжаттың өзіне немесе жеке параққа жазба жасау арқылы куәландырады. Жазба жаңа міндеттеме туғызбайды — ол қолданыстағы құжатқа атқарушылық күш береді.

Неліктен ақша сотсыз және шақырусыз есептен шығарылды?

Жазба бойынша өндіріп алу соттан тыс жүреді: борышкер бұл туралы нотариус әрекетті жасағаннан кейін ғана біледі. Банк займының шарты заңда даусыз тәртіппен өндіріп алуға жол берілетін құжаттардың қатарында тікелей аталған, сондықтан банк нотариусқа тікелей жүгінуге құқылы. Жазба жасалғаннан кейін өндіріп алушы құжатты сот орындаушысына ұсынады, ал ол мәжбүрлеп өндіріп алуды бастайды.

Қандай берешектер бойынша мұндай жазба жалпы мүмкін?

Тек заңда тікелей аталған құжаттар бойынша ғана: ақша төлеу міндеттемесі бар нотариалды куәландырылған мәмілелер, банк займы және микрокредит шарттары, кепіл, алимент өндіріп алу және өзге де аталған негіздер. Басты шарт — құжаттың тізбеге кіруі және расталған даусыз берешек. Егер сіздің құжатыңыз тізбеге кірмесе, даусыз тәртіп жоқ.

Жазбаның шынымен бар екенін қалай тексеруге болады?

Жазбаның өзінде өндіріп алушы мен борышкер, өндіріп алу сомасы, берешек негізі мен жасалған күні, сондай-ақ нотариустың қолтаңбасы, мөрі және тізілімде тіркелгені туралы белгі көрсетіледі. Жазбаның шын мәнінде бар-жоғын тізілім арқылы тексереді. Сонымен қатар деректемелерді шартпен салыстырады — айырмашылықтар борышкердің пайдасына жұмыс істейді.

Атқарушылық жазбаны қалай жоюға болады?

Борышкер нотариусқа талапқа қарсылық береді, содан кейін даулы жазба жойылады; бас тартылған жағдайда мәселе сот арқылы шешіледі. Қарсылық дәлелді болуы керек: есептеусіз және құжаттарсыз «сомамен келіспеймін» деген бір ауыз сөз — әлсіз ұстаным. Қарсылық беру мерзімі қысқа және жіберілген күнмен есептеледі, сондықтан ақша есептен шығарылғанша күтуге болмайды.

Қарсылық білдірмес бұрын несие шартында нені салыстыру керек?

Тараптар, мәні және соттан тыс тәртіп туралы шарттың сәйкес келуін — егер банк мұндай шарт жоқ шартқа сілтеме жасаса, талаптың даусыздығы күмән туғызады. Есептеуді бөлек тексереді: сома қандай бөліктерден құралды, онда борышкер даулайтын өсімақы мен комиссиялар бар ма. Қарсылыққа жазбаның көшірмесі, қосымшаларымен бірге шарт, төлемдерді растайтын құжаттар және кредитормен хат алмасу қоса беріледі.

WhatsApp Қоңырау шалу
WhatsApp-қа жазу